Blog

In de Arbowet wordt psychosociale arbeidsbelasting (PSA) gedefinieerd als blootstelling aan factoren in de arbeidssituatie die stress teweeg brengen, waaronder in ieder geval agressie of geweld, direct of indirect onderscheid (discriminatie), pesten, seksuele intimidatie en werkdruk. Hierbij wordt stress als volgt uitgelegd: een toestand die als negatief ervaren lichamelijke, psychische of sociale gevolgen heeft.

Als een of meer van deze risico’s aanwezig zijn op het werk, dan moet dat goed in kaart gebracht worden in de vorm van een risico-inventarisatie en evaluatie (RI&E). Daarbij moet de omvang van de blootstelling aan de risico’s ook duidelijk worden. Dat geldt ook voor PSA. In het algemeen wordt dat de verdiepende RI&E PSA genoemd.

PSA in Nederland

Als we kijken naar de landelijke cijfers, dan speelt PSA overal. Sterker nog: PSA is een grote oorzaak van het ziekteverzuim in Nederland. Het komt er dus op neer dat iedere organisatie in Nederland te dealen heeft met een verdiepend PSA-onderzoek. Ik kom in mijn werk als trainer/adviseur Arbeid & Gezondheid bij veel organisaties en mijn beeld is dat het onderdeel PSA in de RI&E vaak onderbelicht is. Er is dus nog veel werk te doen op dit vlak.

Zelf aan de slag met de RI&E PSA? Meld je aan voor de training OR en PSA

PSA-risico’s

In dit artikel geef ik de belangrijkste eisen en aandachtspunten voor een goede kwaliteit van een verdiepende RI&E PSA. Belangrijk is bijvoorbeeld de betrokkenheid van de bedrijfsarts en een goede analyse van de oorzaken van verzuim en het achterhalen van de grondoorzaken, ten aanzien van veiligheid en gezondheid met betrekking tot de hele organisatie of bepaalde organisatieonderdelen. Belangrijk om te weten is dat de verdiepende RI&E getoetst moet worden door een (gecertificeerde) arbokerndeskundige en dat sinds juli 2022 de toetsingseisen voor de RI&E zijn aangescherpt.

De rol van de OR

De OR heeft veel invloed. Zo zijn de uitvoering van de RI&E en het bijbehorende plan van aanpak beide instemmingsplichtig.

Houd de RI&E levend

Tot slot is er de vraag: wat doe je eraan? Onderzoek doen is één, aanpakken moet ook gebeuren. Een RI&E is niet af zonder een plan van aanpak met concrete maatregelen. Dat geldt ook voor de RI&E PSA. Uiteindelijk gaat het erom dat het niet bij een bureau- of praatstuk blijft. Houd de RI&E levend en doe echt wat met de PSA-risico’s.

Dit artikel is gepubliceerd op de website van Werk & Veiligheid, en kan je hier lezen:

Geschreven door Nicole Pikkemaat, trainer/adviseur expertiseteam Arbeid & Gezondheid.