Werkstress is niet alleen een individueel probleem. Hoe mensen hun werk ervaren, wordt ook beïnvloed door de samenwerking binnen een team, de manier waarop het werk is georganiseerd en de keuzes die binnen een organisatie worden gemaakt. Het voorkomen en verminderen van werkstress vraagt daarom om aandacht én samenwerking.
Tijdens de Week Zonder Werkstress van 9 t/m 13 november 2026 staan we met de SBI Groep stil bij de vraag: hoe zorgen we ervoor dat mensen gezond, met plezier en betekenisvol kunnen (blijven) werken?
Wij geloven dat dit begint met aandacht voor mensen én voor de omstandigheden waarin zij hun werk doen. Inzicht in wat goed gaat en waar knelpunten liggen, helpt om werkstress bespreekbaar te maken. Medewerkers, teams, leidinggevenden, HR, bestuurders en medezeggenschap hebben daarin ieder een eigen rol. Door samen te werken en knelpunten waar mogelijk aan te pakken, ontstaat ruimte voor gezond en prettig werken.
Onze gedeelde visie
Vanuit onze gedeelde visie, dat mensen tot hun recht moeten komen in werk én leven, dragen wij bij aan gezonde organisaties en betrokken medewerkers.
- SBI Formaat versterkt de positie van werkenden en bevordert duurzame arbeidsomstandigheden via medezeggenschap en dialoog.
- OR Consultancy ondersteunt ondernemingsraden bij het komen tot inhoudelijk goede besluiten met draagvlak in veranderingsvormen.
- Odyssee helpt organisaties en hun medewerkers om hun potentieel te benutten met ondersteuning bij life events die de inzetbaarheid en gezondheid bevordert.
Wegwijzer werkstress – wie doet wat binnen de organisatie?
Werkstress is in veel organisaties een belangrijk risico. De OR kan hier een belangrijke bijdrage leveren. Je kunt signalen uit de organisatie bespreekbaar maken, kritisch kijken naar het beleid en de aanpak van werkdruk en werkstress en gebruikmaken van je rechten als ondernemingsraad.
Maar wie is waarvoor verantwoordelijk? Wanneer ben je als OR aan zet? En met wie zoek je de samenwerking op?
Deze wegwijzer helpt je om daarin je weg te vinden. Je krijgt inzicht in de verschillende rollen binnen de organisatie, wat je als OR zelf kunt doen en wanneer samenwerking nodig is. Met praktische voorbeelden laten we zien hoe je werkstress gezamenlijk kunt aanpakken. Download hier de praktische wegwijzer!
Download hier de praktische wegwijzer
Werkstress scan
Veel mensen ervaren van tijd tot tijd werkstress, maar de oorzaken en de mate waarin dat gebeurt verschillen sterk per persoon. Het kan ontstaan door een hoge werkdruk, onduidelijke verwachtingen of weinig ruimte om je werk zelf in te delen.
Tegelijkertijd zijn er factoren die juist bijdragen aan werkplezier en helpen om werkstress te verminderen. Denk aan waardering, een goede samenwerking en ruimte om je kwaliteiten te benutten.
Met de werkstress scan krijg je inzicht in wat bijdraagt aan jouw werkplezier én wat werkstress kan veroorzaken. We kijken daarbij naar drie niveaus: individueel, team- en organisatieniveau.
Vul hier de werkstress scan in
Focus
Hoe zorg je ervoor dat werkstress bespreekbaar is en dat er aandacht aan wordt besteedt?
Een goed gesprek helpt! Gebruik de gesprekskaarten
Samen met CAOP, AWVN en de Baak ontwikkelde SBI Formaat de gespreksleidraad Werkstress. Deze leidraad bestaat uit 12 kaarten, waarmee je letterlijk een stressthema (of werkplezier) aankaart. Het helpt om te horen hoe een ander de hoge werkdruk te lijf gaat en het geeft energie om te praten over wat plezier geeft in het werk. Nieuwsgierig naar de gespreksleidraad werkstress? Download de kaarten hieronder!
De gespreksleidraad werkstress
"*" geeft vereiste velden aan
This site is protected by reCAPTCHA and the Google
Privacy Policy and
Terms of Service apply.
Vertrouwenspersoon & stress
De werkgever heeft de plicht beleid op te stellen om werkstress te voorkomen en als dat niet mogelijk is te beperken. Hierin past de rol van de vertrouwenspersoon. Stress wordt schadelijker als het te veel en te lang piekt, er geen tijdig herstel komt of als je er te lang mee blijft lopen. De vertrouwenspersoon geeft je een luisterend oor. Samen kijk je welke stappen je kan nemen. Bekijk alle informatie over vertrouwenspersonen en ontdek wat ze voor jouw kunnen betekenen.
Onafhankelijke vertrouwenspersonen
Ontwikkeling
Wil je meer inzicht krijgen in en concrete handvatten krijgen om met de OR aan de slag te gaan met werkstress? SBI Formaat biedt diverse (maatwerk)trainingen aan.
Training Werkdruk te lijf!
Werkdruk, werkstress is een van de grootste risico´s voor werknemers in Nederland. Het komt in veel organisaties voor. Maar wat is ’t nu eigenlijk, wat zijn de risico’s van stress en hoe is werkdruk te beheersen en te voorkomen?
Tijdens deze cursus ‘Werkdruk te lijf!’ hoor je het allemaal en krijg je inzicht in de rol van de ondernemingsraad (OR). Je leert hoe de OR het onderwerp binnen de organisatie bespreekbaar kan maken en er verder mee aan de slag kan gaan. We werken onder meer met de gespreksleidraad Werkstress.
Training Ongewenst gedrag en integriteit
Het is belangrijk dat organisaties een goed functionerend intern meldsysteem hebben. Voor ondernemingsraden is op dit gebied een belangrijke rol weggelegd. Het gaat niet alleen om instemmingsrecht over de klachtenregelingen voor ongewenst gedrag en integriteit. Maar juist ook de blijvende zorg en aandacht of het systeem wel werkt is van groot belang.
In deze training gaan we expliciet in op de criteria waaraan een goed zorgsysteem moet voldoen en hoe de evaluatie en bijstelling in de organisatie kan worden geregeld.
Training Werkstress in de RI&E
Na deze trainingsdag weer je welke rol de OR met behulp van de RI&E kan spelen in de aanpak van werkstress binnen jouw organisatie. De risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E) is een belangrijk instrument dat hierbij kan helpen. Het is bedoeld om arbeidsomstandigheden te (blijven) verbeteren, ook als het gaat om werkstress.
Tijdens deze dag krijg je ook inzicht in de wettelijke verplichtingen die gelden voor de RI&E en het bijbehorende plan van aanpak. Daarbij zoomen we in op de RI&E psychosociale arbeidsbelasting (PSA), waar werkstress onderdeel van uitmaakt.
Maatwerktraining
Eerder genoemde trainingen en onderwerpen gerelateerd aan werkstress kunnen wij ook als maatwerktraining aanbieden.
Wanneer je kiest voor een maatwerktraining, inventariseert de professional van SBI Formaat de vragen en verdiept zich in de situatie. Op basis hiervan, ontvang je een voorstel voor een trainingsprogramma. Zo geeft de maatwerktraining (mogelijk aangevuld met advies of coaching) antwoord op de juiste vragen. Zodat er direct rendement in de praktijk ontstaat.
Grip
Hoe krijgen we meer grip op werkstress? In onderstaande artikelen komen verschillende situaties in combinatie met werkstress aan bod waarbij de organisatie, de OR en de vertrouwenspersoon een rol spelen.
Whitepaper – Duurzame inzetbaarheid
Nederland is in een behoorlijk hoog tempo aan het ontgroenen en vergrijzen. We worden met z’n allen ouder, wat gevolgen heeft voor de AOW-leeftijd. Vrijwel alle organisaties zien daarom dan ook de noodzaak van duurzame inzetbaarheid in. Met als gevolg dat duurzame inzetbaarheid nu meer op de agenda van HR-afdelingen, het MT-overleg en het overleg met de ondernemingsraad staat.
Er zijn diverse modellen en instrumenten ontwikkeld die helpen om op organisatieniveau een beleid duurzame inzetbaarheid te ontwikkelen. Vrijwel elk model bestaat uit Arbo- en HR-elementen. Zo heeft ook de Sociaal Economische Raad (SER) een model ontwikkeld.
Download de whitepaper waar we ingaan op de ontwikkeling van het beleid duurzame inzetbaarheid voor ondernemingsraad en preventiemedewerker aan de hand van het model van de SER.
Artikel – Werkstress scan 2025: cijfers, oorzaken en de rol van de OR
Ook in 2025 is de Werkstress scan van SBI Formaat uitgezet tijdens de Week Zonder Werkstress. Op basis van de antwoorden zien we een beeld ontstaan op individueel, team- en organisatieniveau. In deze blog kijkt Peter Langedijk naar opvallende zaken uit de werkstress scan. En, belangrijker nog, welke rol kun je hierin pakken als OR of VGWM-commissie?
Artikel – Werkstress: van inzicht naar invloed
De afgelopen vijf jaar hebben SBI Formaat, OR Consultancy en Odyssee Training & Advies tijdens de Week Zonder Werkstress de werkstress scan uitgezet. Veel mensen ervaren van tijd tot tijd werkstress, maar de oorzaken en mate waarin dat gebeurt verschillen sterk per persoon. Wat heeft vijf jaar werkstress scan ons geleerd?
Artikel – Verplichte gedragscode van de baan
Hoewel een gedragscode niet verplicht wordt, blijft de werkgever op grond van de Arbowet verplicht beleid te voeren om psychosociale arbeidsbelasting (PSA) te voorkomen of te beperken. Dat betekent dat werkgevers maatregelen moeten nemen tegen onder meer pesten, discriminatie, agressie, geweld en (seksuele) intimidatie. In dit artikel gaat Peter Langedijk hier verder op in.
Artikel – Hoe de RI&E kansen biedt om PSA aan te pakken
In dit artikel geeft Nicole Pikkemaat de belangrijkste eisen en aandachtspunten voor een goede kwaliteit van een verdiepende RI&E PSA. Belangrijk is bijvoorbeeld de betrokkenheid van de bedrijfsarts, een goede analyse van de oorzaken van verzuim, het achterhalen van de grondoorzaken ofwel stressbronnen en het goed meenemen van de inzichten van medewerkers.
De Week Zonder Werkstress en de SDG’s
SBI Formaat, OR Consultancy en Odyssee training & advies zijn gevestigd op SBI Landgoed Zonheuvel (een van de negen SDG Houses in Nederland). De SDG’s zijn 17 wereldwijde doelen die streven naar een betere en duurzame toekomst voor iedereen in 2030, waarbij economische, sociale en ecologische aspecten in evenwicht worden gebracht om een betere wereld voor de huidige en toekomstige generaties te bevorderen.
Door stil te staan bij de Week Zonder Werkstress kunnen we bijdragen aan SDG 3 (goede gezondheid en welzijn bevorderen) en SDG 8 (het creëren van veilige, gezonde (dus stressvrije) en duurzame arbeidsomstandigheden).
Ondersteuning nodig?
Wil je stappen zetten om binnen jouw organisatie met werkstress aan de slag te gaan? Onze specialisten (expertiseteam Arbeid & Gezondheid) ondersteunt je hierbij graag. Vul hieronder het formulier in en onze collega’s nemen contact met je op.
Stel hier je vraag over werkstress!
"*" geeft vereiste velden aan
